Arabisk kalligrafi er den kunstferdige utforminga av arabiske bokstavar etter ulike tradisjonar. Det er ein viktig del av islamsk kunst, både direkte i kalligrafiske utgåver av Koranen og indirekte som dekorasjon grunna bildeforbodet i islam. Kalligrafien utvikla seg tidleg i to ulike stilar, den kantete kufiskrifta og den kursive naskhskrifta. Schriftarten Namn Skildring ! Døme Kufi (Kūfī) Kufiskrift blir i dag berre brukt til utsmykking. Den eldste kufi-innskrifta finn ein på Klippedomen i Jerusalem. none|300px Dei ses skriftstilane (al-ʾAqlām as-sitta) Dei ses skriftstilane dannar ein kanon av seks kursive skriftformer definert på 900-talet av visiren Ibn Muqla i Bagdad. Han omfattar desse stilane: Naskī (nasḫ) Naskh-skrift (tyrkisk nesih) blir framleis brukt til trykt arabisk skrift. none|300px Muhaqqaq (Muḥaqqaq) Muḥaqqaq er ei bok- og monumentalskrift i storformat. Ho var omtykt av dei egyptiske mamelukkane og ilkhanane fram til 1500-talet. none|300px Rejhan (Raiḥān) Kleinere, dünnere und feinere Variante der Muhaqqaq none|300px Thuluth (Ṯuluṯ) Thuluth (tyrkisk sülüs), ein kanselli- og monumentalskrift, var særleg populær i Det osmanske riket. none|300px Tauqi (Tauqīʿ) Skrift i storformat som særleg blei brukt som kanselliskrift av abbasidane. Liknar thuluth. Reqa (Riqāʿ) Mindre variant av tauqi Taliq (Taʿlīq) Kanselliskrifta taliq blei utvikla frå tauqi og finst i ein persisk (sjå bilde) og ein osmansk versjon. none|300px|Persisk taliq Nastaliq (Nastaʿlīq) Bokskrifta nastaliq blei utvikla på 1300-talet og blei på 1400-talet den vanlegaste skrifttypen i Persia. none|300px Sjekaste (Šekaste) Særleg brukt i Persia som kursiv bokskrift none|300px Maghribi (Maġribī) Maghribi-Duktus, ei bokskrift, blei brukt på 900-talet i Nordvest-Afrika og al-Andalus.none|300px Diwani (Dīwānī) Diwani-skrift er den osmanike kanselliskrifta. none|300px Diwani dsjali (Dīwānī ǧalī) Seinare, dekorativ versjon av osmansk taliq none|300px Ruqʿa Ruq'a er ei handskrift som oppstod på 1700-talet, hovudsakleg brukt i Mashriq (det nære Austen). none|300px Kvadratkufi Ei form for kufiskrift. Illustrasjonen viser sure 112 al-Iḫlāṣ frå Koranen. Han byrjar nede til venstre med basmillah og fortset i ein spiral inn mot midten. none|150px|Bannai-skrift
Kjende kalligrafar Ibn Muqla, d. 940 Ibn al-Bawwab (Bawwāb), d. 1022 Yaqut al-Mustaʿsimi, d. 1298 Şeyh Hamdullah, 1436–1520 Ahmed Karahisari, 1468–1556 Şeyh Hamdullah, d. 1520 Mir Ali Heravi, d. 1544 Alireza Abbassi, 1500-1600-talet Mir Emad Ghazvini, d. 1615 Seyyid Kasim Gubari, d. 1625 Hâfız Osman, 1642–1698 Mohammad Reza Emami, 1600-talet
Kjelder Denne artikkelen bygger på «Arabische Kalligrafie» frå , den 16. februar 2018.
Bakgrunnsstoff Litteratur Annemarie Schimmel: Islamic Calligraphy, Leiden 1970 Ernst Kühnel: Islamische Schriftkunst, Berlin 1942 Martin Lings: The Qur'ānic Art of Calligraphy an Illumination, London 1976 Yasin Hamid Safadi: Islamic Calligraphy, London 1978 Ghazi al-Delaimi: Arabische Kalligraphie für Einsteiger. Alphabete, Anleitungen, Anwendungen. Knaur: München 2006, ISBN 3-426-64224-7, ISBN 978-3-426-64224-5 Deniz Erduman (Hrsg.): Geschriebene Welten. Arabische Kalligraphie und Literatur im Wandel der Zeit. (anlässlich der gleichnamigen Ausstellung im Museum für Angewandte Kunst, Frankfurt am Main, 7. Oktober 2004 bis 30. Januar 2005; =A written cosmos). DuMont: Köln 2004. ISBN 3-8321-7508-3, ISBN 3-8321-7507-5 Jürgen Wasim Frembgen (Hrsg.): Die Aura des Alif. Schriftkunst im Islam, zur Ausstellung Staatliches Museum für Völkerkunde München, 2010/2011, Prestel, München ISBN 978-3-7913-5065-3, (Inhaltsangabe (PDF)), bietet moderne Kalligraphien zeitgenössischer Künstler Wolfgang Kosack: Islamische Schriftkunst des Kufischen. Geometrisches Kufi in 593 Schriftbeispielen. Deutsch – Kufi – Arabisch. Christoph Brunner, Basel 2014, ISBN 978-3-906206-10-3.
Nettstader
Selections of Arabic, Persian, and Ottoman Calligraphy, Library of Congress
Kategori:Arabisk skrift Kategori:Kalligrafi