right|thumb|Tibetansk statue av den vredfulle Vajrapāṇi. De 25 inngangsporter til prajñāpāramitā er en av de forkortede utgavene av den store prajñāpāramitāsūtraen. I sūtraen forkynner Buddha de 25 inngangsporter til prajñāpāramitā for Vajrapāṇi og en stor forsamling av bodhisattvaer og ikke-menneskelige vesener. Disse 25 inngangsportene finnes også i ornamentet av vajraessensens tantra (Toh. 490). Det er en liste på 25 mantraer eller «frøstavelser» (bījas).
Teksten er ikke bevart på sanskrit eller i den kinesiske buddhistiske kanon. Den finnes kun på tibetansk. I Degé Kangyur finnes den både som en prajñāpāramitātekst (Toh. 20) og som en Yogatantra (Toh. 493).
Den tibetanske teksten De 25 inngangsporter til prajñāpāramitā er en forkortet prajñāpāramitā-tekst. Den forkynner de 25 mantraer som er portaler til prajñāpāramitā. I tibetansk tradisjon er den klassifisert som en av de 11 «sønn»-tekster innen prajñāpāramitā (sras bcu gcig), som skiller seg fra de seks lengre «moder»-tekster (yum drug).
I Degé Kangyur finnes den både blant «diverse» prajñāpāramitātekster (shes phyin sna tshogs, Toh. 20) og som en Yogatantra (Toh. 493). thumb|Statue av gudinnen Guan Yin ved Kek Lok See i Penang i Malaysia. I Kina er hun ekvivalenten til prajñāpāramitā, eller personifiseringen av «mor til alle buddhaer» (sarvajinamātā). Mens Buddha underviser i deva-rikene til en stor, for det meste ikke-menneskelig forsamling, stiger Vajrapāṇi og et omfattende følge av ikke-menneskelige vesener ned fra himmelen. De bøyer seg for Buddha og går rundt ham, noe som får ham til å holde denne talen om de tjuefem portene til prajñāpāramitā. Teksten avsluttes med at Vajrapāṇi og resten av forsamlingen gleder seg over Buddhas lære.
De tjuefem portene er mantraformler, eller dhāraṇīer, som består av en innledende frøstavelse (bīja) etterfulgt av en semantisk meningsfull frase. Som det fremgår av begrepet dhāraṇī-port (dhāraṇīmukha), er de «porter» som gir tilgang til de uendelige egenskapene ved oppvåkning. Det er i denne forstand at de tjuefem mantraformlene fungerer tilnærminger til prajñāpāramitā.
Det finnes to andre verk der disse 25 portene til prajñāpāramitā dukker opp. I prajñāpāramitāsūtraen i 150 vers kalles de «mantraord» (mantrapada, sngags kyi tshig). Også der, forkynnes de for Vajrapāṇi. I Ornamentet av vajraessensens tantra (Toh 490, Vajramaṇḍālaṃkāratantra), et tantra i yogaklassen, forkynnes de for Mañjuśrī. I denne sistnevnte teksten er frasene fra mantraene beholdt i translitterert sanskrit. De tiltenkte betydningene av de 25 formlene er ikke umiddelbart åpenbare. Sanskritformene i de to andre tekstene gir en nyttig orientering.
I de to lengre tekstene at det gjøres referanser til de tantriske temaene stor lykke (mahāsukha) og renheten (viśuddhi) av sensuelle nytelser. Sistnevnte tema er karakteristisk for Paramādya Yoga tantra-syklusen (Toh 487–488), som ofte refererer til læren om prajñāpāramitā. Teksten har et nært forhold til Prajñāpāramitāsūtraen i 150 vers. Og begge disse prajñāpāramitā-skriftene har duplikater i Yoga tantra-delen.
Seks av de kortere prajñāpāramitā-sūtraene er duplisert i tantra-seksjonen. Fire av disse er klassifisert som handlings- (kriyā) tantraer, hovedsakelig fordi de inneholder dhāraṇīer eller mantraer. De to som er plassert sammen med Yoga-tantraene har også spesifikt tantriske perspektiver.
Orientalisten Edward Conze kategoriserte 11 prajñāpāramitāsūtraer som «tantriske tekster» (Toh 17/489, 19, 20/491, 22/530, 23, 25, 26, 27, 28, 29 og 30). Begrunnelsen var tekstenes antatte produksjonsperiode fra det syvende århundre og fremover. Conze daterer De 25 inngangsporter til prajñāpāramitā til etter 750 e.Kr. Dette stemmer overens med den tibetanske kolofonen, som sier at oversettelsen ble «revidert og avsluttet i henhold til den nye språkreformen» (།བཅོམ་ ལྡན་འདས་མ་ཤེས་རབ་ཀྱི་) som fant sted mellom 804 e.Kr. og 838 e.Kr.
Ingen oversettere er nevnt i kolofonen. Sūtraen er oppført i både Denkarma og Karchag Phangthangma fra keiserperioden, og ble oversatt til tibetansk mellom slutten av det åttende og begynnelsen av niende århundre.
Edward Conze publiserte en oversettelse til engelsk i 1973. En oversettelse til fransk ble publisert av George Driessens i 1996. En engelsk oversettelse ble publisert 16. januar 2026 av Padmakara Translation Group. De har primært benyttet seg av versjonen i Degé Kangyur, men har også kryss-sjekket oversettelsen med Stokpalassets Kangyur og Pedurma Kangyur. De har også benyttet Narthang-, Shey-, Qianlong- og Choné Kangyur.
Kinesiske tekster Teksten finnes ikke i den kinesiske buddhistiske kanon. Det finnes en oversettelsehttps://buddha.now/toh0020/ av den tibetanske versjonen til kinesisk; den bærer tittelen 聖般若波羅蜜多二十五門大乘經 (Shèng bōrě bōluómì duō èrshíwǔ mén dàchéng jīng). Den ble foretatt i moderne tid av The Kumarajiva Project.
Prajñāpāramitāsūtraen i 150 vers ble viktig i kinesisk esoterisk buddhisme og i japansk Shingon-shū. Den mest kjente oversettelsen ble fullført av Amoghavajra i året 770 e.Kr. Andre oversettelser ble fullført av Bodhiruci (i året 693 e.Kr.), Xuánzàng (mellom 660 og 663 e.Kr.), Vajrabodhi (i år 725 e.Kr.), Dānapāla (i år 980 e.Kr.) og Dharmabhadra (i året 999 e.Kr.). Vajramaṇḍālaṃkāratantra ble oversatt av Dānapāla i det tiende århundre (Taishō 886).
Oversettelsen Degé Kangyur, bind 34 (ཀ, ka), folio 143b༄༅༅། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཱརྱ་པཉྩ་བིངྴ་ཏི་ཀ་པྲཛྙཱ་པཱ་ར་མི་ཏཱ་མུ་ཁ་ནཱ་མ་མ་ཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ། བོད་སྐད་དུ། འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ ལྔ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་རི་རབ་ཀྱི་ཟོམ་ལ་ལྷ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་མོའི་གནས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་ བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་དང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་བཞུགས་ཏེ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལྷ་དང་། ལྷའི་བུ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། རླུང་ལྷ་དང་། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང་། ཀླུ་དང་། གནོད་སྦྱིན་དང་། མིའམ་ཅི་དང་། སྲིན་པོ་དང་། རིག་སྔགས་འཆང་ཐམས་ཅད་དང་།
Degé Kangyur, bind 34 (ཀ, ka), folio 144aའབྱུང་པོ་དང་། ལོག་འདྲེན་དང་། ཤ་ཟ་དང་། སྣང་བ་དང་། མི་སྣང་བའི་མ་མོའི་ཚོགས་ཤིན་ཏུ་མང་ཞིང་རྒྱ་ཆེ་བ་དཔག་ཚད་ལྔའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་འདུས་པ་ཤ་སྟག་དང་། དགེ་སློང་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུས་བསྐོར་ཅིང་མདུན་དུ་བདར་ནས་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ནས་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལག་ན་རྡོ་རྗེ་རྡོ་རྗེའི་རིགས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཅིང་། རིག་པའི་ཚོགས་དང་། ཕྱག་རྒྱའི་ཚོགས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དང་། རིག་སྔགས་འཆང་བྱེ་བ་ཕྲག་དུ་མས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་སོང་སྟེ་ ཕྱིན་ནས། བར་སྣང་ལས་བབས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འདུག་པ་དང་། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསང་བའི་བདག་པོ་ཆེན་པོ་ལག་ན་རྡོ་རྗེ་ལ་བཀའ་ སྩལ་པ། གསང་བ་པའི་བདག་པོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ནི་ངའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོ་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཨོཾ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་ཀུན་ཏུ་བཟང་ པོའི་སྤྱོད་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་འགོག་པ་མེད་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་འབར་བ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཉིད་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་བརྩོན་འགྲུས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་རྡོ་རྗེ་ཐམས་ཅད་བརྟན་པའི་སེམས་ཤེས་རབ་ ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་ལས་རྣམ་པར་སྦྱོང་བ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །
Degé Kangyur, bind 34 (ཀ, ka), folio 144bཨོཾ་ངེས་པར་གནོད་མཛེས་རྡོ་རྗེ་ཅན་ཕཊ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་རྣམ་པར་དག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་མགྱོགས་པའི་རྡོ་རྗེ་ཅན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་ཧཱུྃ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་ཤེས་རབ་ ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་ཧྲཱིཿཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་ཨ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་ཨྃ་བ་ཧཱུྃ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། ། ཨོཾ་ཨེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུའི་མཆོག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསུང་རྣམ་པར་དག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །ཨོཾ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ ཅད་ཀྱི་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལག་ན་རྡོ་རྗེ་དང་། ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེ་དག་དང་། ལྷ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་ དང་། དྲི་ཟར་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡི་རངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ།། །།འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྒོ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་རྫོགས་སོ།། །།སྐད་གསར་ཆད་ཀྱིས་ བཅོས་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་པ།། ༄༅༅། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། བྷ་ག་བ་ཏཱི་པྲཛྙཱ་པཱ་ར་མི་ཏཱ་ཧྲྀ་ད་ཡ། བོད་སྐད་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྙིང་པོ། བམ་པོ་གཅིག་གོ། །བཅོམ་ ལྡན་འདས་མ་ཤེས་རབ་ཀྱི་